Współczynnik U i lambda płyty z wełny mineralnej - izolacyjność cieplna ściany
Skrót: wełna mineralna ma lambdę ok. 0,039-0,041 W/mK. Współczynnik U płyty ściennej waha się od 0,61 W/m2K (60 mm) do 0,19 W/m2K (200 mm). Próg WT 2021 dla ściany budynku ogrzewanego to 0,20 - osiąga go wyłącznie grubość 200 mm.
Ten artykuł dotyczy izolacyjności cieplnej. Izolacyjność akustyczną - drugą, często ważniejszą przewagę wełny - opisujemy osobno: Izolacyjność akustyczna płyt warstwowych - co daje wełna.
Lambda, R, U - trzy pojęcia, które trzeba rozróżnić
1. Opór rdzenia: R = grubość / lambda = 0,15 / 0,039 = 3,85 m2K/W
2. Dodaj opory przejmowania: + 0,17 m2K/W (0,13 wewnątrz + 0,04 na zewnątrz) = 4,02 m2K/W
3. Odwróć: U = 1 / 4,02 = 0,249, czyli ok. 0,25 W/m2K. Zgadza się z tabelą.
Opór okładzin stalowych jest pomijalny (stal praktycznie nie stawia oporu cieplnego) - liczy się wyłącznie rdzeń.
Współczynnik U dla wszystkich grubości
| Grubość | Opór R (rdzeń) | Współczynnik U | WT 2021 (ściana ogrzewana, U ≤ 0,20) |
|---|---|---|---|
| 60 mm | 1,54 m2K/W | ok. 0,61 | nie spełnia |
| 80 mm | 2,05 m2K/W | ok. 0,47 | nie spełnia |
| 100 mm | 2,56 m2K/W | ok. 0,37 | nie spełnia |
| 120 mm | 3,08 m2K/W | ok. 0,32 | nie spełnia |
| 140 mm | 3,59 m2K/W | ok. 0,28 | nie spełnia |
| 150 mm | 3,85 m2K/W | ok. 0,25 | nie spełnia |
| 180 mm | 4,62 m2K/W | ok. 0,21 | tuż nad progiem |
| 200 mm | 5,13 m2K/W | ok. 0,19 | SPEŁNIA |
Lambda wełny vs inne izolacje - uczciwe porównanie
| Materiał | Lambda (W/mK) | Grubość dla U = 0,20 | Niepalny? |
|---|---|---|---|
| PIR | 0,022 | ok. 105 mm | nie (klasa B) |
| XPS | 0,034 | ok. 163 mm | nie |
| Styropian (EPS) | 0,038 | ok. 182 mm | nie (klasa E) |
| Wełna mineralna | 0,039 | ok. 187 mm (bierzesz 200) | TAK (A2-s1,d0) |
To zestawienie mówi wprost: wełna nie wygrywa cieplnie z niczym. Jest porównywalna ze styropianem i wyraźnie słabsza od PIR. Wygrywa w jednej kolumnie - ostatniej. I to jest cała jej wartość.
Wełny nie wybiera się dla ciepła. Wybiera się ją, bo jest niepalna i cicha - a izolacyjność cieplną się do niej dokłada, zwiększając grubość. Jeśli w projekcie liczy się wyłącznie U i grubość przegrody, właściwym rdzeniem jest PIR. Zestawienie obu: Wełna mineralna czy PIR.
Wymagania WT 2021 - trzy progi
| Temperatura w pomieszczeniu | Maks. U ściany zewnętrznej | Minimalna grubość wełny |
|---|---|---|
| powyżej 16 st. C (biura, hale ogrzewane) | 0,20 W/m2K | 200 mm |
| 8-16 st. C (magazyny temperowane) | 0,45 W/m2K | 80-100 mm |
| poniżej 8 st. C (hale nieogrzewane) | 0,90 W/m2K | 60 mm |
Pierwsze pytanie przy doborze grubości brzmi więc: do jakiej temperatury ogrzewasz obiekt? Ono, a nie powierzchnia hali ani budżet, wyznacza próg, który musisz spełnić.
Ile realnie oszczędzasz na grubszej płycie
Współczynnik U to liczba abstrakcyjna, dopóki nie przeliczy się jej na energię. Prosty rachunek dla hali z elewacją 600 m2, ogrzewanej do 16 st. C przez 6 miesięcy:
| Grubość | U | Względna strata ciepła przez ścianę | Koszt płyty (600 m2) |
|---|---|---|---|
| 80 mm | 0,47 | 100% (odniesienie) | 72 048 zł |
| 100 mm | 0,37 | 79% | 76 194 zł |
| 120 mm | 0,32 | 68% | 82 482 zł |
| 150 mm | 0,25 | 53% | 90 648 zł |
| 200 mm | 0,19 | 40% | 106 158 zł |
Jak to czytać: przejście z 80 na 200 mm ogranicza straty ciepła przez ścianę o 60 procent, kosztem 34 110 zł więcej na płycie. Przy hali ogrzewanej ciągle zwrot następuje zwykle w kilka-kilkanaście sezonów, zależnie od ceny nośnika energii. Przy hali nieogrzewanej - nigdy, bo nie ma czego oszczędzać.
Zauważ, że pierwsze 20 mm (z 80 na 100) daje 21 punktów procentowych poprawy. Ostatnie 50 mm (ze 150 na 200) - już tylko 13 punktów, za dużo wyższą cenę. Każdy kolejny centymetr izolacji daje mniej niż poprzedni. Dlatego nie warto iść w maksymalną grubość "na wszelki wypadek" - warto trafić w wymaganie i nie przepłacać.
Wyliczenie orientacyjne, dotyczy wyłącznie strat przez ścianę. Pełny bilans energetyczny obejmuje też dach, posadzkę, otwory i wentylację.
Dlaczego realne U przegrody jest gorsze niż z tabeli
Wartości U podawane dla płyt dotyczą samego panelu. Rzeczywista przegroda ma kilka miejsc, w których ciepło ucieka szybciej:
Konsekwencja praktyczna: jeśli przepis wymaga U = 0,20, a wybierzesz 200 mm (0,19 dla samego panelu), margines jest bardzo cienki. Poprawka na mostki to orientacyjnie 3-8 procent. Zadbaj o detale albo poproś projektanta o pełne obliczenie przegrody, a nie tylko odczyt z karty produktu.
Trzy pytania, które rozstrzygają dobór grubości pod kątem cieplnym
- Do jakiej temperatury ogrzewasz obiekt?
To pytanie wyznacza próg z WT 2021 - i jest ważniejsze niż powierzchnia hali, budżet czy cokolwiek innego. Powyżej 16 st. C oznacza 200 mm. Poniżej 8 st. C - wystarczy 60 mm. - Czy obiekt jest ogrzewany ciągle, czy tylko w godzinach pracy?
Ogrzewanie skokowe generuje inne problemy: wychłodzona przegroda plus nagły wzrost wilgotności to kondensacja na okładzinie. Tu grubość działa nie tylko na rachunki, ale i na komfort. - Czy przepis w ogóle Cię dotyczy?
WT 2021 obejmuje budynki. Wiata, zadaszenie czy budowla tymczasowa mogą nie podlegać temu rygorowi - wtedy grubość dobiera się czysto ekonomicznie.
Dopiero po tych trzech pytaniach ma sens rozmowa o centymetrach i cenach. Pełny poradnik doboru: jaką grubość ściennej płyty z wełną wybrać.
Czy warto liczyć U samodzielnie?
Do wstępnej orientacji - zdecydowanie tak, i pokazaliśmy wyżej, że to jedno działanie. Do projektu - nie, i to z trzech powodów:
- Mostki termiczne. Łączniki, zamki, cokół, naroża i ościeża potrafią pogorszyć realne U o 3-8 procent. Ręczny rachunek tego nie uwzględni.
- Bilans całego budynku. Przepis patrzy nie tylko na ścianę - liczy się też dach, posadzka, otwory i wentylacja. Ściana spełniająca próg nie gwarantuje, że budynek przejdzie audyt.
- Odpowiedzialność. Wartość U w projekcie podpisuje projektant. Twój rachunek na kartce jest do rozmowy z nami przy wyborze grubości - nie do dokumentacji.
Traktuj więc tabele z tego artykułu jako narzędzie do świadomej rozmowy: wiesz, dlaczego 200 mm, a nie 150; wiesz, czego oczekiwać po zmianie rdzenia z PIR; wiesz, że margines przy 0,19 vs 0,20 jest cienki. To zwykle wystarczy, żeby nie kupić za mało ani nie przepłacić.
FAQ
Zobacz też: dobór grubości 60-200 mm | płyty ścienne z wełny | kompletny przewodnik
#współczynnikU #lambda #izolacyjnośćcieplna #WT2021 #wełnamineralna #Alfapanel
- Płyta warstwowa ścienna z wełną mineralną - kompletny przewodnik
- STANDARD czy MAX - dwie linie płyt z wełny
- Czy płyta z wełny jest niepalna? Klasa A2-s1,d0
- Jaką grubość wybrać - oferta 60-200 mm
- Płyta ścienna 100 mm - parametry, U, cena
- Płyta ścienna 60 mm - czy istnieje wersja 40 mm?
- 150 i 200 mm - maks. izolacyjność i ppoż.
- Ile kosztuje płyta z wełną? Cennik za m2
- Ile waży płyta z wełny? Waga a konstrukcja
- Konstrukcja pod płytę - rygle i zetowniki
- Mocowanie i wkręty do płyt z wełny
- Czy płyta się skrapla? Paroizolacja i kondensacja
- Wady i zalety płyt z wełny mineralnej
- Gdzie stosować - hale ppoż. i obiekty publiczne
- Jak wybrać najlepszą płytę - kryteria doboru
- Żywotność - ile realnie wytrzymuje
- II gatunek i outlet - jak kupić taniej
Tomasz Budkiewicz - dyrektor ds. rozwoju Alfapanel, 20 lat doświadczenia w branży płyt warstwowych i lekkiej obudowy.